Gorzka czekolada - najlepsza!

Gorzka czekolada – najlepsza!

Temat w sam raz na jesienny długi wieczór – czekolada – to właśnie ona w cudownie szybki sposób poprawi nastrój i przegoni wszystkie smutne myśli. Powinniśmy jednak sięgać po czekoladę z jak nawiększą ilością masy kakaowej, będącej źródłem wielu cennych dla zdrowia związków chemicznych i pierwiastków.

… ale od początku. Czekolada wyrabiana jest z nasion owoców kakaowca. Nasiona te rodrabniane są na miazgę, z której otrzymuje się proszek kakaowy (kakao) i tłuszcz kakaowy (masło kakaowe). To ich zawartość decyduje o rodzaju czekolady. Wyróżniamy:

  • czekolada gorzka – zawiera około 75% ziaren kako i niewiele cukru. Często dodaje się do niej ektrakt waniliowy, dzięki czemu staje się niesamowicie aromatyczna. To właśnie ona nazywana jest luksusową. Posiada najwięcej magnezu, błonnika i antyoksydantów. Idealna do deserów i ciast.
  • czekolada deserowa - zawiera  30 – 70% miazgi kakaowej. Doskonała do deserów i wypieków. Jest niezwykle aromatyczna i smakowita. Im więcej kakao w czekoladzie, tym bogatszy i głębszy smak łączonych z nią potraw.
  • czekolada mleczna - zawiera około 25 – 40% ziaren kakao. Zazwyczaj dostępne na rynku czekolady tego typu zawierają 25% masy kakaowej oraz dużo mleka. Zawartość cukru może sięgać aż 50 %, zatem jest bardzo słodka. Dzięki dodatkowi mleka ma delikatny i łagodny smak. Bywa, że zamiast masła kakaowego stosowany jest tłuszcz roślinny oraz sztuczne substancje aromatyczne i smakowe. W rezultacie jest to czekolada, którą kupujemy najczęściej. Raczej nie nadaje się do rozpuszczania i wypieków (może wyjść dziwnie i nieapetycznie wyglądająca masa). Jest też najczęściej najtańsza, ze względu na obecność różnych dodatków.
  • czekolada biała – nie powinna nazywać się czekoladą, gdyż nie zawierają kakao. To mieszanka cukru (70%), mleka w proszku, śmietanki, tłuszczu i innych dodatków. Można ją rozpuszczać, ale trzeba uważać, gdyż jest bardzo wrażliwa na wysoką temperaturę i łatwo się przypala. Doskonała do dekoracji. Najmniej zdrowa.
  • czekolada nadziewana – zawiera około 25% masy kakaowej i ogromne ilości cukru. Unikajmy tego rodzaju czekolad. Znajdziemy w niej niezłą dawkę chemii: sztuczne barwniki (np. koszenila otrzymywana z suszonych owadów), sztuczne substancje smakowe, konserwanty, zagęstniki, tłuszcz roślinny. Jednym słowem samo zło. Nie dajmy się skusić zawartością malin czy truskawek – ich ilość jest na poziomie setnych procenta.

Dlaczego ziarna kakaowca są zdrowe?

  • cenne minerały – magnez, wapń, żelazo, cynk, miedź, potas oraz mangan.
  • witaminy – A, B1, B2, B3, C i E oraz kwas pantotenowy.
  • kakao zawiera więcej związków fenolowych i wyższe stężenie przeciwutleniaczy niż jakikolwiek inny produkt , w tym zielona herbata, czerwone wino czy borówki.
  • teobromina o właściwościach przeciwutleniajacych, moczopędnych. Stymuluje układ nerwowy, pobudza organizm (uwaga: może być toksyczna dla psów, kotów, papug i koni, dlatego nie uszczęśliwiajmy naszych pupili wspólnym jedzeniem czekolady;)).
  • flawonoidy – zatrzymują proces utleniania złego cholesterolu, zapobiegają sklejaniu się ze sobą leukocytów, podnoszą odporność organizmu i regulują skurcze mięśni.
  • fenylotylamina – należy do grupy endorfin, które odpowiadają za pobudzenie organizmu, za pozytywny nastrój i pozytywne stany emocjonalne.

Korzystny wpływ na zdrowie:

  • czekolada poprawia koncentrację – alkaloidy, takie jak teobromina i kofeina, które dodają energii, pirazyny, które usprawniają pracę mózgu oraz magnez odpowiadający za przewodnictwo komórek nerwowych i zmniejszający uczucie zmęczenia.
  • czekolada zmniejsza stężenie złego cholesterolu LDL – czyli zmniejsza ryzyko rozwoju chorób układu krążenia, wszystko dzięki flawonoidom.
  • czekolada zapobiega anemii – jest bogatym źródłem żelaza, dzięki czemu wzmaga produkcję czerwonych krwinek.
  • czekolada reguluje ciśnienia krwi – właściwości te posiada potas, toteż gorzką czekoladę poleca się osobom cierpiącym na nadciśnienie.
  • czekolada uspokaja – jej uspakajającym składnikiem jest magnez, który poza tym poprawia trawienie, zapobiega skórczom mięśni. Magnez pomaga także kobietom cierpiącym na PMS – zespół napięcia miesiączkowego.
  • czekolada poprawia humor – jej spożycie powoduje wzrost poziomu neuroprzekaźników – endorfin i serotoniny, które wywołują uczucie spokoju, przyjemności i zapobiegają depresji. Jeśli jednak spożywamy ją często organizm, który przyzwyczaił się do codziennej dawki endorfin czy magnezu, nie odczuwa ich korzystnego działania.

Zagrożenia wynikające ze spożywania czekolady:

  • nadwaga –  spożywana przez nas czekolada (najczęściej mleczna) zawiera dużo tłuszczu i cukru, więc może wpływać na rozwój nadwagi. Zaleca się 1-2 kostki dziennie czekolady gorzkiej.
  • uzależnienie – wszystkiemu winna teobromina i związki chemiczne podobne do tych  w marihuanie.
  • alergie – wiele osób jest uczulonych na kakao lub mleko znajdujące się w czekoladzie, co może objawiać się wysypką. Z czekoladt białej i mlecznej powinny zrezygnować osoby cierpiące na nietolerancję laktozy.
  • kamienie nerkowe –  czekolada zawiera wapń, który obciąża układ moczowy, toteż czekolad z dużą zawartością proszku kakaowego powinny unikać osoby cierpiące na schorzenia nerek i pęcherza.

Odpowiednia jakość czekolady:

O tym, że przed zakupem danego produktu powinniśmy czytać etykietę pisałam już nie raz. Podobnie jest w przypadku czekolady. Na co powinniśmy zrócić uwagę?

  • zawartość kakao (proszku kakaowego) – kakao decyduje o prozdrowotnych właściwościach czekolady, im go więcej, tym lepiej dla nas.
  • zawartość cukru –  w przypadku cukru jest odwrotnie niż z kakao.  Jeżeli znajdziemy w składzie syrop glukozowo-fruktozowy czy cukier inwertowany, natychmiast odłóżmy ją na miejsce i idźmy w inną stronę. Spożywanie syropu glukozowo-fruktozowego prowadzi nie tylko do nadwagi ale także do cukrzycy.
  • zawartość dodatków – lecytyna sojowa (poprawiający konsystencję zapychacz), karagen (E407 – stabilizator, zagęstnik), sorbinian potasu (E202), polirycynoleinian poliglicerolu, (E476 – emulgator, odradza się jego częste spożywanie), pektyna (E440, środek zagęszczający – przeczyszczająco w dużych ilościach), agar (E406, zagęszczacz – może wywoływać wzdęcia). Najwięcej dodatków mają czekolady nadziewane.
  • zawartość utwardzonego tłuszczu roślinnego – tańsza alternatywa dla tłuszczu kakaowego. Zawiera szkodliwe izomery kwasów tłuszczowych trans, które działają rakotwórczo i mogą zwiększać ryzyko rozwoju miażdżycy.

Zamiast jeść czekoladę, można też pić kakao (ale nie napoje czekoladowe instant dla dzieci). Zawsze obowiązuje zasada koloru – im ciemniejsze kakao do picia, tym zdrowsze. Dobrym sposobem jest dodanie kakao do owsianki albo muesli z jogurtem.

Jak widać, gorzka czekolada ma dużo właściwości pozytywnie wpływających na nasz organizm. Jednak pamiętajmy, by nie spożywać tego słodkiego przysmaku zbyt często i zbyt dużo ;) co by nie poszło w boczki. Prawda? ;)